Tìm hiểu cấu tạo và nguyên lý hoạt động của hệ thống làm mát bằng không khí

Đánh giá bài viết

Với những người sử dụng các thiết bị xe máy, xe điện thì có thể đã quen với thuật ngữ hệ thống làm mát bằng không khí. Đây là một trong những hệ thống làm mát được sử dụng từ rất lâu và vẫn được duy trì cho đến tận ngày nay trên các thiết bị xe máy, xe điện vì chúng có cấu trúc khá đặc biệt cùng với hiệu quả mang lại khá cao. Bài viết hôm nay sẽ cùng với bạn đọc đi tìm hiểu cấu tạo và nguyên lý hoạt động của hệ thống làm mát bằng không khí.

Làm mát động cơ xe bằng hệ thống làm mát không khí được ứng dụng khá rộng rãi vì hiệu quả tốt.
Làm mát động cơ xe bằng hệ thống làm mát không khí được ứng dụng khá rộng rãi vì hiệu quả tốt.

Cấu tạo hệ thống làm mát bằng không khí

Với hệ thống làm mát bằng không khí được chia ra thành hai loại hình bao gồm làm mát bằng gió cưỡng bức và làm mát bằng cách sử dụng gió tự nhiên.

Cấu tạo hệ thống làm mát bằng gió cưỡng bức

  • Quạt hút gió: đây là bộ phận giúp thu được nhiều lượng gió đi vào bên trong và góp phần làm mát của hệ thống, đặc biệt hữu hiệu với những khu vực hay xảy ra tắc đường, cư dân đông đúc…
  • Động cơ được bao bọc phía ngoài bởi lớp vỏ có nhiều đường rãnh khít liền kề. Thiết kế vỏ này giúp cho lượng không khí và gió vào bên trong, tiếp xúc với động cơ với mật độ cao hơn, làm giảm nhiệt hiệu quả hơn.
Cấu tạo của hệ thống làm mát bằng không khí gió cưỡng bức khá đơn giản, chủ yếu là bộ phận quạt đó đảm nhiệm nhiệm vụ hút gió.
Cấu tạo của hệ thống làm mát bằng không khí gió cưỡng bức khá đơn giản, chủ yếu là bộ phận quạt đó đảm nhiệm nhiệm vụ hút gió.

Loại hệ thống này được sử dụng trên các dòng xe số, xa tay ga, xe điện… hiện nay khá phổ biến.

Cấu tạo hệ thống làm mát bằng không khí tự nhiên

Hệ thống làm mát bằng gió tự nhiên này khá đơn giản không sử dụng đến quạt hút gió như hệ thống gió cưỡng bức. Đơn giản là động cơ sẽ tiếp xúc trực tiếp với không khí của môi trường và thông qua dao động luồng không khí khi sử dụng để làm giảm nhiệt cho bộ phận này. 

Hệ thống làm mát bằng không khí tự nhiên với phần động cơ được để trần và hoạt động theo cơ chế tiếp xúc trực tiếp với không khí để làm mát.
Hệ thống làm mát bằng không khí tự nhiên với phần động cơ được để trần và hoạt động theo cơ chế tiếp xúc trực tiếp với không khí để làm mát.

Chính vì đặc tính đặc biệt này mà hầu như chỉ được sử dụng cho các dòng xe với phần động cơ được thiết kế hình chữ V hoặc động cơ xilanh thẳng hàng và thường là có không gian tiếp xúc với không khí nhiều. Có thể thấy hệ thống làm mát này được sử dụng nhiều cho các dòng xe phân khối lớn của một vài hãng nổi tiếng. Điểm chung những chiếc xe này là thiết kế khá lớn, hầm hố, mang đậm độ chất của một biker thực thụ.

Nguyên lý hoạt động

Nghe tên gọi thì cũng có thể dễ dàng đoán được nguyên lý hoạt động chính của hệ thống làm mát bằng không khí đó là sử dụng chính không khí có trong môi trường để làm dịu mát cho động cơ.

Thực tế cho thấy, khi xe hoạt động, máy nén hoạt động nạp, nén nhiên liệu liên tục bên trong động cơ đốt nên sẽ khiến cho bộ phần này nóng lên nhanh chóng, có thể lên đến 700 độ C hoặc cao hơn. So sánh tương quan với nhiệt độ trung bình của không khí dao động từ 15 – 40 độ C, rất phù hợp để làm giảm nhiệt độ cho động cơ.

Ưu và nhược điểm của máy làm mát không khí

Ưu điểm

  • Cấu tạo đơn giản: bao gồm cánh tản nhiệt với chất liệu là những lá nhôm mỏng và nhẹ, giúp tăng bề mặt tiếp xúc với không khí; quạt hút gió có chức năng tăng lưu lượng gió đi vào bộ phận tản nhiệt; cửa thoát gió giúp cho nhiệt giải phóng ra bên ngoài; vỏ động cơ với nhiều đường rãnh nằm khít nhau, tăng tiết diện tiếp xúc động cơ với không khí hơn.
  • Giá thành rẻ: với hệ thống làm mát bằng không khí thì chi phí sản xuất khá rẻ, vì thế mà những phương tiện sử dụng hệ thống làm mát này có giá thành rẻ hơn so với những phương tiện sử dụng phương thức làm mát khác.
  • Sử dụng thích hợp cho động cơ xilanh đơn hay động cơ hình chữ V thẳng hàng.
Hệ thống làm mát bằng không khí được ứng dụng khá rộng rãi trên nhiều phương tiện xe máy, xe ga…
Hệ thống làm mát bằng không khí được ứng dụng khá rộng rãi trên nhiều phương tiện xe máy, xe ga…

Nhược điểm

  • Gây tiếng ồn: việt sử dụng quạt gió với hệ thống làm mát bằng gió cưỡng bức hay sử dụng không khí tự nhiên thì việc tiếp xúc không khí với động cơ phần nào cũng gây ra những tiếng ồn khi vận hành máy.
  • Khó làm mát những động cơ phức tạp vì bản chất của hệ thống làm mát này là sử dụng không khí để làm mát các mặt diện dễ tiếp xúc, từ đó hiệu quả tản nhiệt mới thể hiện được tối đa công dụng. Với những động cơ phức tạp hơn thì việc không khí tiếp xúc hết tất cả để làm mát là điều khó khăn nên thường ít được sử dụng.
  • Làm tăng chi phí cho phương tiện: hiệu quả làm mát ở một số loại thiết bị với không khí làm mát không phải lúc nào cũng tối ưu. Thế nên động cơ cần sử dụng vật liệu tốt hơn để hoạt động ổn định ở nhiệt độ cao, nhưng bù lại chi phí cũng tăng cao lên.
Phone
showroom